ميزبانى وب خود را چگونه انتخاب کنيم؟ 

وب سايت ها به عنوان ويترين و نماينده شرکت ها و سازمان ها در دهکده جهاني جايگاه خود را در کشور ما باز کرده اند. نياز به راه اندازي وب سايت ها، نياز به خدمات ميزباني وب را با خود به همراه آورده است. در حال حاضر خدمات ميزباني وب در ايران به حوزه اي مهم جهت بستر سازي حضور ايرانيان در دهکده جهاني تبديل شده است . در ادامه سعي خواهيم نمود به بررسي شاخصهاي ارائه خدمات ميزباني وب و چالشهاي ارائه اين خدمات در کشور ايران بپردازيم.

 شاخص هاي خدمات ميزباني وب

 با وجود صدها سرويس دهنده خدمات ميزباني وب در اينترنت، اين سوال که ميزباني سايت خود را به کدامين سرويس دهنده بسپاريم سوالي است که همواره ذهن مديران و مسئولان سايت ها در بخش هاي مختلف دولتي و خصوصي به خود مشغول کرده و اغلب بدون رسيدن به پاسخ قاطعي، بر اساس پارامترهايي مانند تبليغات و يا هزينه خدمات يک سرويس دهنده انتخاب مي شود. اما به راستي چه شاخصهايي در تعيين سرور ميزبان سايت ما موثر است و چگونه به ارزيابي و بررسي خدمات پيشنهادي يک سرويس دهنده بپردازيم و دست به انتخاب بزنيم؟ در ادامه به شاخص هاي کليدي و موثر جهت انتخاب ارائه دهنده خدمات ميزباني وب مي پردازيم.

 • امنيت: کليدي ترين شاخص جهت انتخاب ميزباني وب بحث امنيت سرور ميزباني است. مهمترين مواردي که از يک ميزبان وب جهت افزاريش امنيت سرور توقع مي رود عبارتند از:

 - نصب و راه اندازي ديواره هاي آتش و سيستم هاي تشخيص مهاجم بصورت سخت افزاري و يا نرم افزاري

- تنظيم صحيح و بهينه حقوق دسترسي کاربران برروي سرور جهت جلوگيري از دسترسي هاي غير مجاز

- تنظيم نرم افزارهاي مختلف نصب شده بر روي سرور با حقوق دسترسي صحيح جهت جلوگيري از نفوذ هکرها

- حذف نرم افزار ها و سرويس هاي اضافي بر روي سرور ميزبان

- نصب آخرين patch هاي نرم افزارها

- تغيير تنظيمات، آدرس ها و رمزهاي عبور پيش فرض نرم افزارها که يکي از راههاي نفوذ خرابکاران به سيستم ها مي باشد.

• پايداري خدمات ارائه شده:  شاخص مهم بعدي در انتخاب سرور ميزبان، تضمين ارائه دهنده خدمات مبني بر ميزان پايداري سرويس ارائه شده مي باشد. آنچه در اين موارد مطرح است عبارت است از:

- ضريب پايداري و در دسترس بودن سايت و سرويس در طول يک روز، يک ماه و يک سال

- داشتن سرورهاي Mirror جهت جلوگيري از توقف سرويس ها در صورت بروز مشکلات سخت افزاري

- بودن مرکز داده (Data center) پشتيبان تا در صورت ايجاد اخلال در مرکز داده اول، سرور پشتيباي در مرکز داده دوم اقدام به پاسخگويي نمايد.

اهميت پايداري و در دسترس بودن سايت شما در اينترنت و تناسب آن با هزينه هاي در نظر گرفته شده توقع شما را از يک سرويس دهنده در اين موارد مشخص مي کند.

• کيفيت پشتيباني سرورهاي ميزبان: داشتن تيم تخصصي از سوي ارائه دهنده خدمات ميزباني وب که بصورت دائم اقدام به پشتيباني سرورهاي ميزباني مي نمايد از نکات مهم جهت انتخاب يک سرويس دهنده خدمات ميزباني وب مي باشد. تيم پشتيباني سرورها خدمات زير را براي مشتريان فراهم مي آورد:

- تهيه نسخه هاي پشتيباني از اطلاعات در بازه هاي زماني مشخص: تهيه اين پشتيبان ها و قابليت دسترسي آنها در شرايط بحراني از مواردي است که معمولا اهميت آنً در زمان وقوع بحران و مشکل از سوي مشتريان درک مي شود.

- نصب آخرين نسخ هاي نرم افزارهاي نصب شده بر روي سرور و امکان استفاده از قابليت هاي جديد آنها

- مانيتورينگ دائم سرورها و کنترل صحت عملکرد نرم افزارها و سرويس هاي ارائه شده. اين امر در افزايش امنيت و ضريب پايداري سرويس ها بسيار موثر خواهد بود.

- بررسي Log هاي رخدادهاي مختلف بر روي سرور جهت کنترل مسائل امنيتي و مشکلات احتمالي سرويس ها

• پشتيباني کاربران:  تيم پاسخگويي به سوالات و مشکلات کاربران و سيستم پيگيري آنها از مواردي است که کاربران بيشترين واکنش را نسبت به کيفيت آن دارند. آنچه در اين موارد مهم است:

- ضريب دسترسي بخش پشتيباني

- سرعت عمل و کيفيت پاسخ هاي ارائه شده

- توانايي تيم پشتيباني به پاسخگويي به سوالات فني و تخصصي کاربران

- پيگيري مشکلات و بوروکراسي لازم جهت انجام اين امر

- بودن سيستم اداري لازم جهت نظارت و مديريت مشکلات و شکايات احتمالي کاربران

• سرويس هاي نرم افزاري: تيم هاي برنامه نويس و توليد کننده سايت ها همواره نيازهاي مشخصي جهت نصب و راه اندازي سايت ها دارند. آنچه که در اين موارد حائز اهميت است:

- سيستم عامل سرور ميزبان و سازگاري آن با نرم افزارهاي استفاده شده در سايت

- پشتيباني بانکهاي اطلاعاتي مورد نياز

- پشتيباني زبان هاي برنامه نويسي استفاده شده در سايت

- نرم افزارهاي عمومي نصب شده

- ميزان انعطاف پذيري شرکت ارائه دهنده خدمات ميزباني جهت نصب نرم افزارهاي اختصاصي يک مشتري

• پهناي باند و مشخصات سخت افزاري سرور ميزبان: شاخصي که پس از راه اندازي سايت و در سرعت نمايش سايت خود را نشان مي دهد پهناي باند اختصاصي براي سرور ميزبان و مشخصات سخت افزاري سرور و تناسب آنها با تعداد سايت ها و سرويس هاي نصب شده برروي آن سرور مي باشد. دانستن مشخصات سخت افزاري دقيق سرور، پهناي باندي که بصورت اختصاصي به سرور اختصاص يافته است و تعداد سايت ها و سرويس هاي نصب شده برروي سرور ميزبان توقع ما را از سرعت نمايش سايت خود تعيين خواهد کرد.

• Control panel خدمات:  معمولاً نوع control panel که در اختيار مدير سايت جهت مديريت خدمات دريافتي قرار مي گيرد و قابليت ها و انعطاف پذيري آن از موارد مهمي است که بايد در نظر گرفته شود. لازم به ذکر است امنيت اين control panel ها که از مهمترين راه هاي نفوذ هکرها مي باشد نکته بسيار مهمي است.

• نوع سرور ميزباني وب: معمولاً به دو صورت سرور اختصاصي و يا سرور مشترک، خدمات ميزباني وب به مديران سايت ها ارائه مي شود. در اکثر موارد، يک سرور ميزباني وب فضاي Hard خود را به فضاهاي کوچکتري تقسيم کرده و آن را با هزينه کمتر در اختيار افراد مختلف قرار مي دهد. در اين حالت از چندين سايت تا چند صد سايت از سرور ميزبان بصورت مشترک استفاده مي نمايند. براي سايت هاي مهم و يا با حجم اطلاعات بالا، سرورهاي اختصاصي از نظر امنيتي و پايداري سرويس ها به هيچ وجه قابل مقايسه با سرور هاي مشترک نيستند. فراموش نکنيم هر سرويس عمومي و اضافي نصب شده برروي سرورهاي مشترک و هر سايت ديگر بر روي آن سرور مي تواند يک کانال ورودي براي هکرها باشد. همچنين حجم وانبوه درخواست ها بر روي سرور پايداري و سرعت آن را قطعاً کاهش خواهد داد.

• هزينه: آخرين شاخصي که گاهي به عنوان اولين شاخص (البته به اشتباه) مطرح مي شود شاخص قيمت و هزينه خدمات ارائه شده مي باشد. در مورد هزينه هاي اعلام شده همواره به شاخص هاي کيفي مطرح شده و همچنين امکانات دريافتي به ازاي مبلغ پرداختي خود دقت نماييد.

• محل فيزيکي مرکز داده (Data center) ميزباني سرورها: اين نکته که سرورهاي ميزبان شما در چه مرکز داده اي در کدام کشور واقع شده و فراهم شدن شرايط امکانات اين مرکز داده از نظر پهناي باند، امکانات امنيتي، استحکام بناي فيزيکي، پيش بيني شرايط بحراني مانند قطعي برق، آتش سوزي، زلزله و ... تا چه ميزان است از شاخص هاي مهمي براي تصميم گيري جهت انتخاب يک سرويس دهنده خدمات ميزباني وب مي باشد. يکي از مواردي که در شرايط فعلي بسيار اهميت يافته است محل فيزيکي مرکز داده و قرارگيري آن در داخل کشور است. با راه اندازي اولين مرکز داده ايراني و راه اندازي تعداد ديگري از اين مراکز داده در کشور در آينده نزديک، اين سوال مطرح مي شود که قرارگيري سرورها در داخل کشور بهتر است يا خارج کشور. در زير به مقايسه وضعيت قرارگيري سرورها در مراکز داده داخل کشور و يا خارج کشور مي پردازيم.

 در شرايط قرارگيري سرورها در مراکز داده داخل کشور:

- سرعت دسترسي کاربران ايراني به سايت ها بيشتر خواهد بود.

- در شرايط تحريم هاي اقتصادي و تبعات ناشي از آن مشکلات کمتري خواهيم داشت

- در شرايط بحراني امکان دسترسي به خود سرور وجود دارد.

- دسترسي بهتري مي توان به ارائه دهنده خدمات مرکز داده داشت و پشتيباني بهتري دريافت کرد.

- ساعات پاسخگويي آنها از نظر ايام تعطيل و ساعات شبانه روز با ما يکسان است.

 در شرايط قرارگيري سرورها در مراکز داده خارج کشور:

- سرعت دسترسي کاربران خارجي به سايت ها بيشتر است.

- پهناي باند اختصاصي به سرورها و سرعت آنها بيشتر است.

- کيفيت مراکز داده از نظر مسائل امنيتي، پيش بيني شرايط بحراني مانند آتش سوزي، زلزله، قطعي برق و ... بهتر است.

 آنچه که هنوز نمي توان در مورد آن اظهار نظر کرد شاخص قيمت است. با توجه به نوپا بودن مراکز داده ايراني و عدم حضور جدي آنها در عرصه ارائه سرورهاي اختصاصي به عموم، هنوز قيمت اين سرورها به يک وضعيت پايدار و ثابتي جهت مقايسه با هزينه هاي سرورهاي واقع درمراکز داده خارج کشور نرسيده است.

• چالشهاي ارائه خدمات ميزباني وب در ايران: با گذشت چندين سال از ارائه خدمات ميزباني وب در ايران و حضور در حد اشباع شرکت هاي مختلف نرم افزاري در اين عرصه، ارائه خدمات ميزباني وب در ايران با مشکلاتي مواجه شده است. در ادامه به بررسي مهمترين اين چالشها مي پردازيم:

• ميزباني وب و فرهنگ واسطه گري: اقتصاد ما نسبت به کالاهايي که بتوان در سيستم واسطه گري آنها را توزيع کرد بسيار حريصي است. ميزباني وب کالايي است که به شدت براي واسطه ها جذاب است. در اين سيستم شما يک حجم زياد فضاي ميزباني خريداري کرده و آن را خرد کرده و در مجموع به قيمت بالاتري مي فروشيد. جاذبه خدمات ميزباني وب براي واسطه ها باعث شده است، نسبت واسطه ها به ارائه دهندگان اصلي خدمات ميزباني وب به اعداد باورنکردني دست يابد. رقابت اين واسطه ها به کاهش شديد قيمت ها و در کنار آن سقوط آزاد کيفيت خدمات ارائه شده انجاميده است. رشد شرکت هايي که به اميد کسب درآمد از واسطه گري اين نوع خدمات شکل مي گيرند و به همان سرعت شکل گيري و با مواجهه با بازار اشباع شده و رقابت شديد قيمت ها محو مي شوند پديده اي شده که دريافت کنندگان خدمات ميزباني وب را دچار سردرگمي نموده است.

• دانش تخصصي حوزه امنيت: شرکت هاي ايراني اغلب در حوزه دانش فني جهت افزايش امنيت سرورها و انجام تمهيدات لازم براي آن دچار ضعف و مشکل مي باشند. نگاه به خدمات ميزباني وب به عنوان يک کالاي واسطه اي به جاي يک کالاي فني و تخصصي و عدم تلاش کافي در جهت ارائه با کيفيت آن باعث شده تا شرکت ها در حوزه آموزشي و افزايش تخصصي پرسنل خود از نظر فني سرمايه گذاريهاي جدي ننمايند. افزايش دانش و هوشياري بازار و بالابردن توقع مشتريان در حوزه خدمات، کاهش تأثير پذيري آنها از شاخص قيمت مي تواند شرکت هاي ارائه دهنده خدمات ميزباني وب را به سرمايه گذاري جهت افزايش دانش تخصصي خود مجاب نمايد.

• هزينه بالاي نيروي انساني متخصص: هزينه هاي بالاي نيروهاي فني در تيم هاي پشتيباني باعث شده تا شرکت ها از نيروهاي کم تجربه تر و با دستمزد پايين تر استفاده نمايند. فشار شديد بازار جهت کاهش قيمت ها و تلاش شرکت ها براي بقاء در اين بازار باعث شده تا آنها به بازي قيمت ها تن داده و به هر شکل هزينه خود را حتي به قيمت کاهش کيفيت خدمات خود کاهش دهند. اميدوارم خدمات ميزباني وب با رسيدن به جايگاه واقعي خود و خروج از بازي قيمت ها، در راستاي افزايش کيفيت خدمات ارائه شده گام برداشته و سرويس دهندگان ايراني اين حوزه به ميزباناني مطمئن در دهکده جهاني براي ايرانيان تبديل شده و در راستاي صادرات اين خدمات گام بردارند.